Digitale zorg in Nederland stagneert, door gebrek aan uniformiteit met een wildgroei aan apps en portalen. Waar Nederlanders hun bankzaken en reizen bijna volledig digitaal regelen, blijft digitale zorg steken door versnippering en complexiteit. Daardoor wordt effectieve technologie onvoldoende benut om de schaal te bereiken om oplopende personeelstekorten op te vangen en het gebruiksgemak te bieden dat de zorg toegankelijk kan houden. Dat stelt ING Sector Banking in een vandaag gepubliceerde analyse, in aanloop naar de uitreiking van de Nationale Zorginnovatieprijs 2026.
Van de Nederlanders regelt 90% de bankzaken digitaal en doet 94% dat met vakantieboekingen – slechts 10% gebruikt een digitale gezondheidsomgeving (PGO). Daarnaast hebben zorggebruikers te maken met veel verschillende systemen per zorgverlener: afspraken, berichten, meetwaarden en medicatie-informatie zijn verspreid over verschillende apps en portalen van de huisarts, het ziekenhuis en de fysiotherapeut. Dit maakt digitale zorg onnodig ingewikkeld en remt het gebruik.
De ervaringen met succesvolle digitale adoptie laten zien dat digitale toepassingen pas echt worden gebruikt als deze intuïtief, toegankelijk en betrouwbaar zijn, zo blijkt uit de analyse van ING. Eén manier van inloggen, een herkenbare omgeving en een consistente gebruikerservaring verlagen drempels juist ook voor mensen met beperkte digitale vaardigheden. Zonder die eenvoud dreigt digitale zorg bij te dragen aan ongelijkheid in de zorg in plaats van deze te verkleinen.
“Digitale zorg heeft één herkenbare digitale voordeur nodig,” zo stelt Jan Willem Spijkman, Sector Banker Healthcare bij ING. “Zonder deze uniforme digitale voordeur blijven technologie en innovatie langs mensen heen werken, wat een belemmering is om digitale zorg op grote schaal te implementeren. Dat kunnen we ons niet meer permitteren.”
Digitale zorg heeft één herkenbare digitale voordeur nodig.Jan Willem Spijkman, Sector Banker Healthcare bij ING
De noodzaak wordt versterkt door de oplopende personeelstekorten in de zorg. Volgens prognoses groeit dit tekort in 2031 tot 135.000 medewerkers. Volgens het rapport “Uitweg uit de schaarste” van adviesbureau Gupta Strategists kunnen bestaande digitale toepassingen de inzet van het equivalent van 110.000 zorgmedewerkers vrijspelen. Een dergelijke efficiëntiewinst zou wel vragen om landelijke opschaling van bewezen oplossingen en betere digitale samenwerking tussen zorgaanbieders.
Nederland investeert veel in zorg‑ICT en is daarin een van de Europese koplopers, maar de toegang tot en uitwisseling van patiëntgegevens blijft achter bij andere Europese landen. Zo ligt de implementatie, functionaliteit en effectief gebruik van digitale patiëntendossiers in Nederland met 65% onder het EU gemiddelde van 83%. De grootste belemmering is niet technologie, maar het ontbreken van samenhang en standaardisatie.
Met de komst van Europese regelgeving voor gezondheidsdata wordt de urgentie van een gezamenlijke aanpak benadrukt. “Nu is het moment om succesvolle zorginnovaties centraal te ondersteunen én ruimte te geven aan nieuwe oplossingen,” aldus Spijkman. “We kunnen niet wachten tot het stelsel piepend en krakend tot stilstand komt, wat iedereen gaat raken die zorg nodig heeft. Zorgaanbieders kunnen deze innovaties dan sneller adopteren zodat toegankelijkheid, betaalbaarheid en kwaliteit van de Nederlandse gezondheidszorg overeind blijven.”
Zorgaanbieders kunnen deze innovaties dan sneller adopteren zodat toegankelijkheid, betaalbaarheid en kwaliteit van de Nederlandse gezondheidszorg overeind blijvenJan Willem Spijkman, Sector Banker Healthcare bij ING
Om technologische innovaties in zorg en welzijn te versnellen reikt Zorginnovatie.nl jaarlijks de Nationale Zorginnovatieprijs uit. De prijs, van zowel de vakjury en de publieksprijs, wordt toegekend aan initiatieven die hun innovatie al succesvol hebben getest en gelanceerd. ING is sponsor van de prijs en ondersteunt hiermee innovatie die bijdraagt aan toekomstbestendige zorg.